پروفیلهای سبک هم از لحاظ ضخامت و هم ابعاد بسیار متنوع هستند. ضخامت این مقاطع باتوجه به این که از ورق تولید میشوند بدیهی است که براساس ضخامت ورق تعیین میشود. ورقها میتوانند ضخامتی بین 0.3 تا چندین میلیمتر داشته باشند. در صنعت به ورق فولادی با طیف ابعادی 0.3 تا 1.5 میلیمتر ورق روغنی و به پروفیل تولید شده از این ورقها، پروفیل سبک میگویند چرا که ضخامت کم آنها باعث میشود هرشاخه 6 متری پروفیل، نسبتا سبک وزن باشد.
برای آن که امکان بررسی ابعاد مختلف ویژگیهای این مقاطع به شکل دقیقتر و درستتر وجود داشته باشد این طیف ابعادی را میتوان مجدد به 5 گروه کوچکتر تقسیم کرد. میان این 5 گروه، 1.25 تا 1.5 میلیمتر ضخیمترین و 0.3 تا 0.5 میلیمتر نازکترین آنها هستند. ضخامت نقش پررنگی در کنترل خواص و ویژگیهای نهایی پروفیل دارد. درادامه درمورد چگونگی تولید این مقاطع توضیح خواهیم داد، نوسانات قیمت ضخیمترین نمونه آنها را بررسی خواهیم کرد و با ذکر جزئیات به بررسی عملکرد آنها تحت فرآیندهای تخصصی میپردازیم.
فرآیند تولید پروفیل سبک
فرآیند تولید این مقاطع فارغ از ضخامت و ابعاد مشابه و یکسان است. ضخامت به تنهایی نمیتواند تغییری در نوع ساخت و تولید آنها ایجاد کند. برای ساخت پروفیل سبک درزدار همانطور که توضیح دادیم از ورق روغنی استفاده میشود. عرض این ورقها باتوجه به ابعاد پروفیلی که قرار است تولید بشود، تعیین شده و برش میخورد. این نوار ورق از یک خط تولید بسیار طولانی عبور میکند و در این خط تولید با عبور از میان چندین قالب و غلتک که به دنبال هم با دقت چیده شدهاند کمکم تغییر شکل پیدا کرده و به پروفیل اما با درزباز تبدیل میشود. این درز با جوشکاری به هم اتصال داده شده تا نهایتا محصول بینقص مورد نظر تولید بشود. جوشکاری این درز خود جزئیات و نکات مهمی دارد که به شدت بر کیفیت نهایی پروفیل اثر دارد.
قیمت پروفیل سبک ضخامت 1.25 تا 1.5

غیر از این موارد، به طور اختصاصی در بازار فولاد میتوان به نکاتی اشاره کرد که تاحدی بر قیمتها اثرگذار هستند. قیمتگذاری مقاطع فولادی در اکثر موارد براساس وزن آنها در شاخه انجام میشود. باتوجه به این که 1.25 تا 1.5 بیشترین ضخامت برای پروفیل سبک هست طبیعتا این مقاطع باید بیشترین وزن و درنتیجه بیشترین قیمت را داشته باشند. اما در مورد قیمت نکات ظریفتری هم وجود دارد. قیمت پروفیل سبک از حاصل ضرب وزن آن در قیمت پایه به دست میآید. این قیمت پایه میتواند تحت تاثیر ضخامت ورق تغییر پیدا کند. به عنوان مثال قیمت مقاطع تا ضخامت 0.6 میلیمتر شامل درصدی افزایش به نام بالا بود ورقهای نازک میشود. درنتیجه ضخامتهای زیاد به واسطهی وزن بیشتری که دارند شاید به ازای هر شاخه گران قیمتتر باشند اما درواقع در واحد وزن از نمونههای نازکتر ارزانتر هستند.
کاربردهای پروفیل سبک با ضخامت 1.25 تا 1.5
این بازه ضخامتی در صنایع تولیدی و تجاری یکی از پراستفادهترینها است. مقاومت بالا و درعین حال ضخامت و وزن کم باعث شده حتی برای صنایع سنگین هم قابل استفاده باشند. در ادامه به چند نمونه از متداولترین آنها اشاره خواهیم کرد.
1.صنایع خودروسازی
شاید برای ساخت محصول حساسی چون خودرو که با سلامت و جان افراد در ارتباط است پروفیل سبک خیلی کاربردی به نظر نرسد اما درواقع این مقطع و به طور خاص این ضخامت از این مقطع در این صنعت بسیار مهم، کلیدی و کاربردی است. از این لوله و پروفیلها برای قطعهسازی استفاده میشود چرا که دقت ابعادی بسیار خوبی دارند. در بخشهای بیرونی خودرو گزینهی مناسبی برای باربند هستند و این تنها به لطف مقاومت بالا و وزن کم آنها امکانپذیر شده است. در سایر بخشها چون اگزوز، غربیلک فرمان و صندلی نیز به شکل گستردهای از آنها استفاده میشود.
2.تخت خواب بیمارستانی
تخت خواب بیمارستانی بسیار متفاوت از تخت خوابهای معمول خانگی است. هم از لحاظ طراحی، هم کاربرد و هم تنوع مواد اولیه مصرفی. برای این تختها نیز استفاده از لوله و پروفیل سبک منتقی و مناسب است. ضخامت پروفیل برای این تختها بیشترین درنظر گرفته میشود چرا که فشار زیادی را طی مصرف باید تحمل کنند. علاوه بر آن کیفیت سطحی این مقاطع نیز در این مورد بسیار حائز اهمیت است چرا که آبکاری برای این محصول ضروری است. محصولات مصرفی در محیط بیمارستان باید مدام ضدعفونی و گندزدایی بشوند. نمونههای مقاوم مواد ضدعفونی کننده میتواند به سطح لوله صدمه وارد کند که آبکاری محافظ خوبی برای جلوگیری از خوردگی لوله خواهد بود.
3.ساخت موتورسیکلت
طراحی موتور سیکلتها شاید از لحاظ ساختاری تاحدی شبیه به دوچرخه باشد اما در واقع این دو محصول بسیار از هم متفاوت هستند چرا سرعت حرکت و نیروی وزنی که به آنها وارد میشود کاملا از هم متفاوت است. باوجود تمام این تفاوتها پروفیل سبک برای ساخت موتور سیکلت هم مانند دوچرخه مناسب و کاربردی است. از شاسی و فرمان تا اگزوز، پروفیل سبک با ضخامت زیاد میتواند مناسب و کاربردی باشد.
4.میز و صندلی مدارس
این نوع میز و صندلیها که به شکل اختصاصی برای دانشآموزان طراحی میشود باتوجه به گروه سنی و نیازهای آنها طراحی متفاوتی خواهد داشت. نکته جالب در مورد آنها اما این است که فارغ از طراحی و گروه سنی مصرفکننده تقریبا در تمامی انواع آنها از لوله مبلی و یا پروفیل سبک استفاده میشود. این تنها به خاطر ویژگیهای مناسب و مطلوب این مقاطع برای تولید است.
5.دوچرخهسازی

عملکرد پروفیل سبک ضخامت 1.25 تا 1.5 تحت فرآیندهای تخصصی
باتغییر ضخامت به طور کلی ماهیت پروفیل تغییر نمیکند بلکه عملکرد آن تحت انواع فرآیندهای تخصصی تاحدی دگرگون میشود.
برش
از چندین روش و دستگاه گوناگون برای برش دادن انواع لوله و پروفیلهای فولادی میتوان استفاده کرد. درواقع این دستگاه و نوع برش است که تعیین میکند کدام لوله تحت فرآیند عملکرد بهتری داشته باشد. به عنوان مثال برای برش ارهای که بندل توسط اهرمهایی محکم نگه داشته میشود و اره با براده برداری ایجاد برش میکند، ضخامت از دو جهت اهمیت دارد. اول این که اگر ضخامت خیلی کم باشد ( کمتر از 0.7 میلیمتر ) شاید فرآیند برش سریع انجام بشود اما امکان دارد که این اهرمهای نگهدارنده بدنهی مقاطع را قر و دچار آسیب کنند و یا فشار اره مقطع آنها را از دایره تبدیل به بیضی کند. باتوجه به این موارد پروفیلهای ضخامت 1.25 تا 1.5 برای برش بسیار مناسب هستند و کمتر دچار مشکل میشوند.
جوشکاری
برخلاف قوطی آهن یا پروفیل ساختمانی که همیشه جوش برق اولین و ساده ترین انتخاب برای اتصالات آن است، جوشکاری پروفیل سبک ریزه کاری هایی دارد که باید به آنها توجه نمود .
برای تمامی ضخامتها امکان جوشکاری وجود دارد و تنها این روش جوشکاری است که با تغییر ضخامت عوض میشود. به عنوان مثال برای ضخامتهای کمتر از 0.9 از جوشدستی نمیتوان استفاده کرد چرا که حرارت این جوش ورق را ذوب کرده و به شکلی دیوارهی پروفیل را از بین میبرد. برای ضخامتهای زیاد اما این محدودیت دیگر وجود ندارد و با استفاده از هر نوع جوشی میتوان بین قطعات اتصال ایجاد کرد.
خمکاری
طی خمکاری در امتداد طول لوله تغییر شکلی دائمی به وجود میآید. از روشهای مختلفی برای خمکاری استفاده میشود که هر کدام باتوجه به ویژگیهای لوله مبلی میتواند نتیجهی متفاوتی داشته باشد. نتیجهی خم بستگی به مجموعهای از عوامل و فاکتورها دارد. عواملی چون ابزار، کیفیت لوله، هندسه و زاویه خم و از همه مهمتر ضخامت لوله و پروفیلی که قرار است انحنایی در امتداد طول آنها ایجاد بشود.
اگر بخواهیم به طور خاص در مورد ضخامت لوله و تاثیر آن بر عملکرد لوله تحت فرآیند خم توضیح دهیم به عنوان یک اصل در این فرآیند میتوان گفت هرچه ضخامت کمتر باشد احتمال بروز خطا و اشکال بیشتر خواهد شد. در ناحیه خم دیواره داخلی فشرده و در مقابل دیوارهی بیرونی کشیده میشود. طبیعتا با این کشش تا حدی از ضخامت ورق کاسته میشود. درصورتی که ورق به حدی کافی نرم نباشد که در ناحیه خم کشیده بشود به چند شکل دچار مشکل خواهد شد. ورق دیواره خارجی پاره یا شکسته میشود و یا دیواره داخلی آن دچار چینخوردگی میشود. به این شکل اگر ضخامت خود پروفیل خیلی کم باشد با کاهش ضخامت بیشتر در دیواره بیرونی، احتمال پارگی ورق هم وجود خواهد داشت.
نکته جالبی که در مورد تاثیر ضخامت بر خم وجود دارد در واقع تاثیر جوشکاری بر خم است. به این شکل که با افزایش ضخامت درزجوش هم با استحکام و مقاومت بیشتری به هم متصل میشوند در نتیجه طی خمکاری مقطع به راحتی از درز باز نمیشود. اما برای ضخامتهای کم باتوجه به این که استحکام درزجوش کمتر است احتمال بازشدگی آنها نیز از هم بیشتر خواهد بود.






